طراحی و اجرای اورژانس شیمیایی بیمارستان بقیه‌الله

طراحی اورژانس شیمیایی بیمارستان بقیه‌الله

طراحی اورژانس شیمیایی بیمارستان نسبت به یک اورژانس عمومی به هماهنگی تخصصی‌تری نیاز دارد؛ زیرا درمان بیمار باید هم‌زمان با کنترل آلودگی، ایزوله‌سازی، پاکسازی و حفاظت از مسیر حرکت کادر درمان در نظر گرفته شود. ESPO طراحی و اجرای اورژانس شیمیایی بیمارستان بقیه‌الله در تهران را در فضایی به مساحت ۱۳۵۰ مترمربع و در سال ۱۳۹۴ انجام داد. طبق اطلاعات پروژه ارائه‌شده از سوی ESPO، این مجموعه در زمان اجرای پروژه به‌عنوان نخستین و تنها اورژانس شیمیایی اختصاصی ایران معرفی شده است.

معرفی پروژه و اهداف عملکردی اورژانس

این بخش برای ارزیابی و درمان بیمارانی طراحی شد که در معرض مواد شیمیایی خطرناک قرار گرفته‌اند. برنامه فیزیکی پروژه نیازمند ارتباط روشن میان فضاهای درمان، ایزوله، عملکردهای پاکسازی، بخش‌های پشتیبان کارکنان و مسیرهای دسترسی بود تا حرکت بالقوه آلوده از محدوده‌های پاک‌تر درمانی قابل کنترل باشد. به همین دلیل، طراحی معماری و مهندسی پروژه باید سرعت عملکرد یک اورژانس را با توالی فضایی کنترل‌شده ترکیب می‌کرد.

سازماندهی تخصصی فضاهای اورژانس شیمیایی

پاکسازی، ایزوله و کنترل مسیرهای حرکتی

سازماندهی فضا به‌گونه‌ای انجام شد که محدوده‌های درمان از فضاهای پشتیبان و کنترل‌شده تفکیک شوند و امکان ایزوله‌سازی بیمارانی که می‌توانند ریسک انتقال آلودگی ایجاد کنند وجود داشته باشد. سالن اصلی درمان از مجموعه‌ای از تخت‌ها و جایگاه‌های تکرارشونده با پرده‌های حریم و پارتیشن‌های ثابت تشکیل شده است؛ ساختاری که هم نظارت کادر درمان بر چند بیمار را ممکن می‌کند و هم محدوده هر بیمار را مشخص نگه می‌دارد. مسیرها و نقاط دسترسی نیز با هدف ارتباط سریع میان فضاهای درمانی و پشتیبان شکل گرفته‌اند.

تهویه و راهبرد کنترل آلودگی

بر اساس اطلاعات فنی ارائه‌شده از سوی ESPO، تهویه با فشار منفی و فیلتراسیون HEPA از جمله الزامات تخصصی مورد توجه در راهبرد کنترل آلودگی این پروژه بوده‌اند. کنترل دسترسی، قابلیت ایزوله‌سازی و استفاده از سطوح مناسب برای شستشو و ضدعفونی مکرر نیز بخشی از الزامات عملکردی مجموعه در نظر گرفته شده است. این ملاحظات هم بر هماهنگی فنی پروژه و هم بر انتخاب متریال‌های بادوام داخلی اثر گذاشته‌اند.

طراحی داخلی و اجرای اورژانس شیمیایی ۱۳۵۰ مترمربعی

فضاهای درمان، متریال و هویت بصری

فضای اجراشده بر پایه ترکیب رنگ سبز و سطوح خنثی سازمان یافته است تا مسیرهای حرکتی و محدوده‌های درمانی خوانایی بیشتری پیدا کنند. جایگاه‌های مدولار درمان، سطوح قابل شستشو، سقف و نورپردازی یکپارچه، عناصر شیشه‌ای و نقاط خدماتی درمانی، زبان طراحی منسجمی را در کل بخش ایجاد کرده‌اند. نوارهای سبز کف به هدایت مسیر کمک می‌کنند و جزئیات سقف و پنل‌های تصویری نورانی، در کنار عملکرد درمانی، کیفیت بصری آرام‌تری به محیط داده‌اند.

فضاهای پشتیبان، ایزوله و بخش‌های کارکنان

در کنار سالن اصلی درمان، اتاق‌های بسته، درهای کنترل‌شده، راهروهای درمانی، ایستگاه‌های کاری و فضاهای پشتیبان موردنیاز کارکنان در مجموعه دیده می‌شوند. تصاویر پروژه ورودی اتاق‌های اختصاصی، جایگاه‌های درمان، مسیرهای کنترل‌شده و بخش‌های پشتیبان کارکنان را در همان زبان طراحی مستند می‌کنند.

نقش ESPO و نتیجه پروژه

نقش ESPO شامل طراحی و اجرای هماهنگ این فضای تخصصی درمانی بوده و برنامه‌ریزی معماری، اجرای داخلی و الزامات فنی مطرح‌شده در شرح پروژه را در یک روند یکپارچه کنار هم قرار داده است. نتیجه، محیطی سازمان‌یافته برای پاسخ به شرایط اورژانس شیمیایی است که در آن فضاهای درمان، ایزوله، پشتیبانی و مسیرهای کنترل‌شده در قالب یک هویت داخلی یکپارچه تعریف شده‌اند. این پروژه بخشی از تجربه ESPO در طراحی و اجرای فضاهای پیچیده بیمارستانی است که در آنها معماری و ایمنی عملیاتی باید هم‌زمان توسعه پیدا کنند.